Latincesi

Rhizoctonia solani Kühn.

Hastalık Tanımı

Rhizoctonia solani, toprak kökenli, geniş bir konukçu listesine sahip fungal bir hastalık etmenidir. Miselyum başlangıçta seyrek bölmeli, renksiz ve vakuollü olup, sonradan sarımtırak, yaşlandıkça da devetüyü rengine dönüşürler. Miselyum dik açı teşkil edecek şekilde yan dallar meydana getirmektedir. Yan dallar üzerinde, boğumun hemen yanında bir bölme bulunur. Konidiospor oluşturmazlar. Fungus toprakta hastalıklı bitki artıklarında misel veya sklerot olarak uzun süre canlı kalabilir. Sklerotlar düzensiz, değişik büyüklükte, koyu kahverengidir.

Yaşayış

Hastalık daha çok nemli havalarda ve seranın su tutan kısımlarında genç fidelerde kendini gösterir. Dikimden 1-6 hafta sonra ocaklar halinde bitki ölümleri (çökerten), ilerleyen dönemlerde kök boğazında çürüklük ve buna bağlı olarak solgunluk belirtisi görülür. Çürüklük belirtileri, başlangıçta kuru ve açık kahverengi olup zamanla koyulaşır. Bu haliyle belirtiler Fusarium spp.'den kaynaklanan çürüklükle karıştırılabilir. R.solani nedeniyle sap gelişimi zayıf olur ve kırılmalar meydana gelir. Daha ileri dönemlerde ise tüm bitki ölebilir. Ülkemizde karanfil yetiştiriciliği yapılan tüm bölgelerde görülen hastalık, bulaşık alanlarda her yıl ekonomik zararlara neden olur.

Kültürel Önlemler

— Toprak ve yetiştirme ortamı ile çoğaltım materyali hastalıktan ari olmalıdır. — Sık dikimden kaçınılmalı ve havalanma iyi olacak şekilde dikimler yapılmalı. — Aşırı sulama yapılmamalı damlama sulama tercih edilmelidir. — Gübreleme yaprak toprak analiz sonuçlarına göre yapılmalıdır. — Hastalıklı bitki artıkları uzaklaştırılmalı ve yakılarak imha edilmelidir. — Kullanılan alet ve malzemeler dezenfekte edilmelidir.

Kimyasal Mücadele

İlaçlamalar yeşil aksam uygulaması şeklinde yapılır. Karanfil yapraklarının mumlu bir tabaka ile kaplı olması nedeniyle yayıcı ve yapıştırıcı maddeler kullanılmalıdır. Bitkinin her tarafı iyice ilaçlanmalıdır.

İlaçlama Zamanı

İlaçlamaya ilk hastalık belirtileri görülür görülmez başlanmalıdır. İkinci ve diğer ilaçlamalar kullanılan preparatın etki süresi göz önüne alınarak hastalık baskı altına alınıncaya kadar yapılmalıdır.