Latincesi

Hastalık Tanımı

Türlere göre değişmekle birlikte, erginlerin renkleri genellikle grimsi veya kahverengimsi siyahtır. Üst kanatlar uzunlamasına çizgilidir. Boylan 8-10 mm kadardır. Ters çevrildiklerinde sıçrayıp ters dönerler ve bu sırada ""çıt"" diye ses çıkarırlar. Bu, familyanın tipik özelliğidir. Larvaları uzun silindir şeklinde ve sert vücutludur. Halkaları belirgindir. Üzerleri parlak, kiremit renginde 2 - 3 cm boyundadır. Tel kurdu adı altında toplanan Agriotes türlerinin biyolojileri türlere göre bazı farklılıklar gösterirse de genel olarak biyolojileri şöyle özetlenebilir. Kışı larva veya ergin halde toprak içinde geçirirler İlkbaharda havaların ısınmasıyla birlikte toprak yüzeyine yaklaşarak beslenirler. Erginler yumurtalarını Temmuz ayı ortalarına kadar toprağın 10 - 15 cm derinliğine tek tek veya 30 - 40 lık kümeler halinde koyarlar. Bir dişinin bıraktığı yumurta sayısı 150 kadardır. Yumurtaların açılması ortalama 30 - 40 gün sürer. 20 - 25°C' de bu süre 15 gündür. Çıkan larvalar hemen beslenmeye başlarlar. Larva gelişmesi 2-5 yılda tamamlanır. Olgunlaşan larva 30 - 40 cm toprak derinliğine inerek pupa olur. Pupa süresi 15 gündür. Yazın meydana gelen erginler ancak gelecek ilkbaharda topraktan ayrılırlar.

Yaşayış

Erginler bitkilerin taze kısımlarını yemek suretiyle zarar yaparsa da bu önemli değildir. Esas zararı larvalar yapar. Larvalar bitkilerin köklerini kemirmek, kalın kök ve yumruların içine girerek galeri açmak suretiyle beslenir ve zararlı olurlar. Kökleri yenen sebzeler kurur, ayrıca zarar görmüş yumrular da pazar değerini kaybetmiş olurlar. Ülkemizin hemen her yerinde yaygın olarak bulunur.

Kültürel Önlemler

Populasyonun yüksek olduğu alanlarda yaz sonu veya sonbaharda yapılacak toprak işlemesi ile zararlının sıcak ve kurak koşullarla karşılaşma nedeniyle ölmesi sağlanabilir. Ayrıca göllendirme şeklinde sulamalarla fazla miktarda larva ölümü meydana gelebilir.

Kimyasal Mücadele

Tohum ilaçlaması yapılacaksa ilacın yapışması için tohum hafifçe ıslatılarak (mısır, fasulye, bezelye, kavun, karpuz, kabak, hıyar, ayçiçeği gibi) ilaç ile karıştırıldıktan sonra ekim yapılır. Fidelikte; İlaçlamayı gerektirecek yoğunlukta Tel kurdu larvası varsa belirtilen ilaçlardan biri dekara isabet eden doz değişmemek kaydıyla yeterli miktarda su ile karıştırılarak fidelik toprağı ilaçlanır. Aynı şekilde hazırlanan ilaçlı su fide dikimi sırasında ocaklara can suyu şeklinde de verilebilir. Toprak ilaçlaması; ekim veya dikimden önce toz ilaçlar bir miktar toprakla karıştırılarak toprak sathına serpilir. Bu işlem elle veya körükle yapılabilir. Su ile karışabilen ilaçlar dekara atılacak su ile ( 60 - 100 l su / dekar) karıştırılarak, pülverizitörle toprak sathına püskürtülür. Daha sonra bu ilaç toprağın 15 - 20 cm derinliğine kadar karıştırılır.

İlaçlama Zamanı

Tel kurtlarına karşı mücadele; tohum ilaçlaması, fidelik ilaçlaması, tarlada toprak ilaçlaması ve ocak ilaçlaması olmak üzere 4 ayrı zamanda yapılabilir. Bir sene önce tarlada zararlı veya zararı görülmüşse, ekim veya dikim yapılmadan önce birkaç yerde kazı yapılarak m^'ye düşen tel kurdu populasyonu kontrol edilir. m2'ye düşen tel kurdu larvası 0-5 arasında ise populasyon az, 6-15 ise orta, 15'den fazla ise yüksek demektir. Orta derecede (m^ de 6-15 larva) ve daha fazla tel kurdu populasyonu varsa ilaçlama gereklidir.