Latincesi

Hastalık Tanımı

Sebzelerde zararlı kırmızı örümceklerin en önemlileri Tetranychus urticae Koch, T. cinnabarinus Bois. ve T. atlanticus Mc. dur. Yaprağın alt yüzünde ördükleri ipek ağlar arasında ergin, larva, nimf ve yumurtaları bir arada görülür, ü.5-0.7 mm büyüklüğünde, oval şeklinde olan kırmızı örümcekler gözle zor fark edilirler. Dişiler, erkeklere oranla daha büyük yuvarlak vücutludur. Erkeklerin ön kısımları geniş arka kısımları dar ve sivridir. İki benekli örümcek ( T. urticae ) ve Atlantik örümceği ( T. atlanticus )'nde sırtın her iki tarafında değişik görünüşte siyah benekler bulunur. Beneklerin renk ve şekilleri almış oldukları besine göre değişir. Kışlık formları turuncu renklidir. T. cinnabarinus açık vişne çürüğü görünüşündedir. Sera ve camekanlarda daha çok görülür. Her üç türde sırt kılları diken gibi çıkar dört çift bacaklı olmaları ile böceklerden ayrılırlar. Larvalar üç çift bacaklıdır. Yumurtaları ilk zamanlar cam gibi şeffaf olup, açılmaya yakın koyulaşırlar. Erginler kışı kırmızı veya turuncu renkli kışlık formda, dökülen yaprakların altında ve toprak arasında diyapoz halinde geçirir. Kışı ılık geçen bölgelerde ve seralarda yaşayışlarına devam ederler. Mecburi kışlama yoktur. Yaz aylarında olduğu gibi yaşayıp üremelerine devam ederler. Tarla kenarı ve içindeki yabancı otlardan bulaşık fidelerden sebzelere geçerler. Yaprak alt yüzüne, yaprak damarları boyunca yaptıkları ağlar arasına yumurtalarını bırakırlar. Bir dişi 100-200 yumurta bırakabilir. Yumurtalar sıcaklığa bağlı olarak 3-5 günde açılır. Larva ergin oluncaya kadar üç durgun devre geçirir. 8-15 günde ergin olurlar. Döl adedi bulundukları bölgenin iklimine ve üzerinde yaşadığı konukçuya göre değişir. Yılda 10-12 döl verirler.

Yaşayış

Üzerinde yaşadığı bitkinin yaprak özsuyunu emer. Emilen yaprak sararır. Bitkinin klorofil miktarı % 20-40 nispetinde azalır. Özümleme geriler. Yapraklar kıvrılır, dökülür. Ürün verimi % 40-60 nispetinde düşer, kalitesiz olur. Başta Ege, Akdeniz, Trakya ve Orta Anadolu olmak üzere ülkemizin hemen her yerinde bulunan zararlılardır. Tetranychus türleri Patates Y virüsü (PVY), ve tütün halka leke virüsünün (Tobacco ring spot) vektörüdür.

Kültürel Önlemler

Sonbaharda sebze artıklarını bahçeden uzaklaştırmalı, yazın ot çapasına önem verilmeli azotlu gübre fazla kullanılmamalıdır.

Kimyasal Mücadele

Kırmızı örümcekler çoğunlukla yaprağın alt yüzünde yaşarlar. Yaprakların alt yüzü sırt pülverizatörü ile özellikle ilaçlanır. Atomizör ise yaprakların alt ve üst yüzünü alabora ederek ilaçlar. İlaçlama rüzgarsız bir havada sabahleyin veya akşam üzeri yapılmalıdır. Tarla kenarında konukçusu olan yabancı otlar da ilaçlanmalıdır.

İlaçlama Zamanı

Kırmızı örümcekler (akarlar) sebzelerin bulunduğu her dönemde aranır. Yaprakların alt yüzünde bulunurlar. Gözle zor görüldükleri için büyüteç ile yapraklar muayene edilmelidir. Sebze bahçelerinde ilk çiçeklenme döneminde parsellerin köşegenlerinden araziye çapraz girilir. 3-5 adımda bir, bitkinin dip ve orta yapraklarından birer adet yaprak koparılır veya kopartılmadan üzerinde sayım yapılır. Parsel büyüklüğüne göre, fasulye gibi küçük yapraklı bitkilerde 25-30, hıyar ve patlıcan gibi iri yapraklı bitkilerde 10-20 adet yaprak muayene edilir. Yapraklar üzerindeki canlı kırmızı örümcekler büyüteç ile sayılıp kayıt edilir. Toplam canlı kırmızı örümcek sayısı sayılan yaprak adedine bölünür. Bir yaprağa düşen canlı kırmızı örümcek sayısı bulunur. Yapılan sayımda fasulye gibi ufak yapraklı sebzelerde 1-3 adet canlı kırmızı örümcek, patlıcan gibi iri yapraklı sebzelerde 3-5 adet canlı örümcek isabet ederse mücadeleye karar verilir.