Latincesi

Hastalık Tanımı

Çilek nematodunun dişi ve erkeği iplik formunda olup, boyları yarım milimetre civarındadır. Çileklerde zararlı nematodların en iyi bilinenidir. Kışın ve ilkbaharın ilk aylarında yaprak tomurcuğunu saran çanak yapraklarında, nematodun ergin, larva ve yumurtaları bir arada bulunur. Nematodlar yağmurlar vasıtasıyla yapraklar üzerinden yıkanarak, toprağa geçerler. Tomurcuklarda ve bitki büyüme noktasında ektoparazit olarak yaşarlar. Bir noktadan diğer noktaya veya bir bitkiden diğer bitkiye olan hareketleri yüksek rutubet ve yağmurdan oluşan ince film tabakası şeklindeki suya bağlıdır. Çoğalmalarında nem ve sıcaklık önemli derecede rol oynar. 18°C' de generasyon süresi 10 - 11 gündür. Stolonlar ana bitki bulaşık olduğu halde film tabakası şeklinde su bulunmayan kuru periyotlarda oluştuğunda nematoddan temizdirler. Nemli koşullarda bulaşık bitkide bulunan binlerce nematod, kuru şartlarda sayıca çok aza iner, Ancak nemli toprakta dahi konukçusu olmadan uzun süre yaşayamaz. Gerek A.fragariae, gerekse ülkemizde çilekte saptanmamış olan A. besseyi ve A. ritzemabosi çilek tomurcuklarında büyüme uçlarındaki yaprakçıklarda ve yaprak saplarında ektoparazit, yaprak dokusu içinde ise endoparazit olarak yaşarlar.

Yaşayış

Çilek nematodunun dişi ve erkeği iplik formunda olup, boyları yarım milimetre civarındadır. Çileklerde zararlı nematodların en iyi bilinenidir. Kışın ve ilkbaharın ilk aylarında yaprak tomurcuğunu saran çanak yapraklarında, nematodun ergin, larva ve yumurtaları bir arada bulunur. Nematodlar yağmurlar vasıtasıyla yapraklar üzerinden yıkanarak, toprağa geçerler. Tomurcuklarda ve bitki büyüme noktasında ektoparazit olarak yaşarlar. Bir noktadan diğer noktaya veya bir bitkiden diğer bitkiye olan hareketleri yüksek rutubet ve yağmurdan oluşan ince film tabakası şeklindeki suya bağlıdır. Çoğalmalarında nem ve sıcaklık önemli derecede rol oynar. 18°C' de generasyon süresi 10 - 11 gündür. Stolonlar ana bitki bulaşık olduğu halde film tabakası şeklinde su bulunmayan kuru periyotlarda oluştuğunda nematoddan temizdirler. Nemli koşullarda bulaşık bitkide bulunan binlerce nematod, kuru şartlarda sayıca çok aza iner, Ancak nemli toprakta dahi konukçusu olmadan uzun süre yaşayamaz. Gerek A.fragariae, gerekse ülkemizde çilekte saptanmamış olan A. besseyi ve A. ritzemabosi çilek tomurcuklarında büyüme uçlarındaki yaprakçıklarda ve yaprak saplarında ektoparazit, yaprak dokusu içinde ise endoparazit olarak yaşarlar.

Kültürel Önlemler

Bulaşık çilek stolonu kullanılmamalıdır. Sulama sularını çilek nematodu ile bulaşık bahçelerden geçirmemek gerekir. Bulaşık olan çilek bitkileri toprağı dağıtılmadan çıkartılıp, tarla dışında yakılmalıdır. Bu nematodun konukçusu olmayan bitkilerle (hububat gibi) 3 yıllık bir münavebe uygulanmalıdır. Bulaşık stolon kullanılma zorunluluğu varsa, bulaşık çilek stolonları dikimden önce 46°C' deki sıcak suda 8 saat bekletilmelidir. Bu yöntemin iyi sonuç vermesi için, suyun sıcaklığının ve bekletme süresinin iyi ayarlanması gereklidir.

Kimyasal Mücadele

Çilek nematodu iç karantinaya tabi bir nematoddur. Bu nedenle bulaşık bitki materyallerinin bir yerden diğer bir yere nakledilmemesine özen gösterilmelidir. Bu amaçla yapılacak surveylerde Nisan ve Mayıs aylarında çilek bahçeleri gezilerek ve çilek nematodunun çilekteki belirtilerine bakılarak, şüpheli bitkilerden aşağıda belirtildiği şekilde örnek alınıp ilgili kuruluşlarda inceletilmelidir. Her bitkiden şüpheli görülen 3 yaprak alınmalıdır. Çilek nematodunun bulunduğu bahçeler, bulaşık olarak kabul edilmelidir. Herhangibir nematisitle boş saha ilaçlaması yapılabilir (Nematodlara karşı boş saha ilaçlamaları)

İlaçlama Zamanı