Latincesi

Hastalık Tanımı

Ergin madeni siyah renklidir. Vücudun üst yüzü sık, düzensiz çukurluklar ve sarımsı gri renkli, yumuşak tüylerle kaplıdır. Vücut renginde olan antenler erkeklerde vücut uzunluğuna eş uzunlukta; dişilerde daha kısadır. Birinci ve ikinci anten segmentleri tamamen siyah renkli ise de, diğer segmentlerin kaidesinde grimsi beyaz renkli, halka şeklinde bir leke vardır. Başta gözler arasından başlayan ve yanlara doğru açılan V şeklinde san şeridin devamı gibi görünen ikisi uzun ve bunların arasında yer alan biri kısa, üç sarı renkli şerit bulunur. Elytralar üzerinde 6-10 adet kırmızımsı sarı renkli değişik şekilli leke vardır. Bacaklar ince uzun yapılı, siyah renkli olup grimsi beyaz kıllarla kaplıdır. Vücut uzunluğu 8-15 mm arasında değişmektedir. Ergin çıkışı mart'tan hazirana kadar devam eder. Erkekten bir kaç gün sonra ortaya çıkan dişi çiftleştikten kısa bir süre sonra yıllık sürgünlerin dibinde, kabuğu kemirerek açık ucu sürgün ucuna doğru, at nalı şeklinde bir yara meydana getirir. Ömrü 7-8 gün olan ergin dişi, dibi odun tabakasına kadar uzanan bir kanal açarak yumurtalarını bu kanal vasıtasıyla teker teker odun tabakasına bırakır. 13-14 Günde açılan yumurtadan çıkan larva önce gövde eksenine dik olarak yarım daire şeklinde yol açar. Tahribat yerinde fındık büyüklüğünde, karakteristik bir şişkinlik oluşur. Genç larva kışı bu tünelde geçirdikten sonra ilkbaharda öze iner ve toprağa doğru 10 cm kadar yol alır. Bu tünelin sonunda kışlayarak ertesi ilkbaharda açtığı yoldan geri dönerek kabuğa yakın bir yerde pupa olur. Ergin olunca, olgun larva iken hazırladığı çıkış deliğinden ağacı terk eder.

Yaşayış

Dere boylarında bakımsız kavak ve söğütler ile ormanlarda doğal olarak yetişen Titrek kavaklar ( Populus tremula L.) uygun üreme noktalarıdır. Larva, bu ağaçların dallarında beslenir. Meydana getirdiği şişkinliğin üst kısmı kurur. Bir sürgünde l - 6 larva bulunur. Genç fidanlarda ve yeni ağaçlamalarda gövdedeki zarar kurumalara sebep olur. Bulaşık ağaçlar rüzgarda kırılır. Büyük ağaçlardaki zarar önemli değildir. Açtığı delik ve galeriler hastalık etmenlerinin bitki dokusuna girmesine ve önemli kayıpların ortaya çıkmasına yol açarlar. Îki bin metreye kadar yüksekliklerde yaşayan bu zararlının Bolu, Sinop, Samsun, Erzincan, Muş, İzmir ve Denizli'de bulunduğu saptanmıştır

Kültürel Önlemler

İyi gelişen kavaklarda regenerasyon çabuk olduğu için hızlı gelişen doku, yumurta ve larvaları sıkıştırarak öldürebilir. Bazı yıl ve yerlerde larvaların % 70 kadarının sıkışmak öldüğü görülmüştür. Budamaların zamanında yapılması, sulama noksanlıklarının giderilmesi ve toprağın gerektiği gibi işlenmesi gibi faktörler bu böceğin zararını azaltıcı etkiye sahiptir. Larva bulunan dalların şişkinliklerinin altından, genç fidanların da toprak seviyesinden kesilerek yakılması gerekir. Yeni yapılacak ağaçlamalarda bulaşık fidanlar kullanılmamalıdır

Kimyasal Mücadele

Dal ve gövdelerin her tarafı ilaçlı su karışımı ile iyice ilaçlanır.

İlaçlama Zamanı

Larvaların henüz oduna ulaşmadığı dönemde (nisan'ın ikinci yarısından itibaren) önerilen etkili maddeli ilaçlarla 20 gün ara ile iki ilaçlama yapılmalıdır.