Ana Sayfa
Balıkçı Barınakları
Çeşit Kataloğu
Çevre ve Orman
Tarımsal Desteklemeler
Faydalı Bilgiler
Firma Rehberi
Gıda
Gübreleme
Hastalık ve Zararlılar
Hayvancılık Köşemiz
Hizmetiçi Eğitim Programı
Madenler
Makine Desteklemesi
Peyzaj Süs Bitkileri
Staj Başvuruları
Su Ürünleri Grup Toplantısı
Sulama Bilgileri
Şifalı Bitkiler
Tarımsal Dokümanlar
Tarım Fuarları
Tarımsal İstatistikler
Tarımsal Mevzuat
Tarım Sözlüğü
Tarım Takvimi
Üretici Birlikleri
Yemek Tarifleri
Yetiştiricilik Bilgileri
Zirai Mücadele İlaçları
Zirai Ürün Fiyat Endeksi
İletişim
|
» »Hayvancılık Bilgi Portalı
Süt Sığırcılığında Başarıya Götüren 50 Önemli Nokta
TOHUMLAMA
? İnek ve düvelerinizi mutlaka denenmiş (döl kontrolü yapılmış) boğaların spermaları ile tohumlatmaya
çalışınız.
? Düveleri 14-15 aylık yaştan sonra ve canlı ağırlıkları 350 kg’a ulaştığında tohumlatınız.
? İnekleri, doğumdan 50-60 gün sonraki kızgınlıklarında yeniden tohumlatınız. Gebelik süreleri
280 gün olduğundan amacınız yılda bir kez yavru almak olmalıdır.
DOĞUM ÖNCESİ
? Ana karnındaki yavru, gebeliğin son üç ayında hızla gelişir. Bu nedenle gebe ineklerinizi tahmini
doğum tarihinden 60 gün önce mutlaka sütten kesip kuruya çıkarınız.
? Doğuracak hayvanı doğumdan yaklaşık 10 gün önce temiz, kuru ve sakin bir doğum bölmesine
alınız. Doğum yapacak hayvanları sık sık gözleyiniz.
DOĞUM
? Doğum normal (kendiliğinden) olmuyorsa, hemen bir veteriner çağırınız. Bilgisiz ve deneyimsiz
kişileri doğuma müdahale ettirmeyiniz.
? Doğum sonrası buzağının ilk yarım saat içinde anasını emerek ağız sütü (kolostrum) almasını
sağlayınız. Eğer buzağı ememiyorsa, anasını sağarak, içiriniz. Unutmayınız ki buzağıyı hastalıklardan
koruyacak tüm bağışıklık maddeleri sadece ana sütünde bulunur, bunun da doğumdan sonraki ilk birkaç
saat içinde alınması zorunludur.
? İnek doğumdan sonraki ilk 8 saat içinde plasentayı (sonunu) atamazsa, veteriner müdahalesi
gereklidir.
BUZAĞI BÜYÜTME
? Çok zorunluluk olmadıkça buzağıyı ilk gün sonunda anasından ayırarak bireysel buzağı bölmesi veya
kulübesine alıp, burada ilk hafta anasından sağacağınız sütle, daha sonra ise normal ahır sütü veya
buzağı maması ile besleyiniz. Sütle beraber buzağının önüne buzağı başlangıç yemi koyup, yedikçe
arttırınız. 2. haftadan sonra çok kaliteli kuru ot vermeye başlayınız. Buzağıların önünde taze ve temiz su
bulundurmayı ihmal etmeyiniz.
? Doğan buzağıları tartıp, kaydını yapıp, kulak numaralarını takınız ve gerekli bilgileri en kısa zamanda
yetiştirici birliklerine veriniz.
? Buzağıların boynuz başlarını, 2-6 haftalık yaşta köreltiniz.
? Dişilerde fazla meme başları varsa, 2 aylık yaşta steril bir makasla keserek yok ediniz.
? Tüm dişi buzağılara 4-6 aylık yaşta Brusella abortus S-19 aşısını yaptırınız. Diğer aşı ve kontroller
için de doğumdan hemen sonra veterinerinize danışarak bir program yaptırınız.
? Süt emen buzağıları bir arada tutmayınız.
? Buzağıları en az 5-8 hafta, günde iki kez süt veya buzağı maması ile besleyiniz. Besleme programları
için uzman teknik elemanlara danışınız.
? Erkek ve dişi buzağıları 4-6 ay içinde birbirlerinden ayırıp, ayrı bölmelerde barındırınız.
? Tüm dişi buzağıları olabildiğince elde tutup kendi damızlıklarınızı yetiştirin. Erkek buzağıları sütten
kesimden sonra besiye alın veya satın. Çok zorunlu olmadıkça elde boğalık erkek hayvan tutmayın.
BESLEME
? Genç danalara; yoğun yemi günlük 2-3 kg kadar kaliteli kaba yemi (yonca, fiğ, korunga, silaj gibi) ise
iştahlarına göre, yiyebildikleri kadar verin.
? Damızlık dana ve düveleri günde 700-750 g canlı ağırlık artışı sağlayacak şekilde besleyin. Aşırı
yağlandırmaktan kaçının. Aşırı yağlanma ileride kısırlık ve döl verimi sorunlarına yol açabilir.
? Hayvanlarınızın önünde daima taze ve temiz su bulundurun (otomatik veya şamandıralı suluklarla).
? Sağmal ineklere, verimine göre yemleme yapın. Yemleri tartı ile veya ölçekle verin. Günlük öğünleri
ikiye veya üçe bölün. Küflü, kokuşmuş, kızışmış yemler vermeyin. Sıcak mevsimlerde yemlemenin
çoğunu gece yaparak tüketimi artırın. Sağmal ineklerin yaşama payı ihtiyaçlarının tamamı ile verim
payının bir kısmını, mutlaka kaba yemlerle karşılamaya çalışın. Kurudaki inekleri ayırarak, ayrı besleyin.
? Mutlaka silaj yapmaya ve rasyonda silo yemleri kullanmaya çalışın. Silo yemleri yemleme
masraflarınızı azaltacağı gibi yem sorununuzu da büyük ölçüde ortadan kaldıracaktır.
? Rasyonda aşırı miktarda yoğun yem (fabrika yemi ve benzeri yemler) kullanmaktan kaçının. Aksi
halde asidoz ve tırnak problemleri kaçınılmaz hale gelir. Asidozu önlemek için rasyondaki kaba yem
oranını artırın ve/veya rasyona sodyum bikarbonat gibi tamponlayıcı maddeler ekleyin.
? Mera imkanınız varsa bundan yararlanın. Meralarınızın bakımını yapın, gübreleyin, aşırı otlatmadan
kaçının.
? Hayvanlarınızın tuz ve mineral madde ihtiyaçlarını unutmayın. Ahır içindeki durak, bölme veya
yemliklerin kenarına yalama taşları asın ve bunları sık sık kontrol edin.
BARINAKLAR
? Hayvanları aşırı soğuk, aşırı sıcak ve hava cereyanlarından koruyun. Sıcak bölgelerde yarı açık
ahırlar yapmaktan çekinmeyin. Tüm ahırlarda havalandırmaya özen gösterin. Gerekirse bunun için
büyük aspiratör ve fanlar kullanın. Yeni ahır yapımı ve tadilatlar için mutlaka teknik elemanlara danışın.
? Hayvanların gezinme yerlerine gölgelikler yapın. Yemlikler dışarıda ise yağmur ve güneşten koruyun.
Ahır ve padok zemininin çok pürüzlü ve kaygan olmasını önleyin.
? Ayak ve tırnak sağlığı için; sağım yeri çıkışı veya ahır çıkışına ayak banyo havuzu yapın.
? Yemlikleri, hayvanların birbirini rahatsız etmeyeceği şekilde planlayın.
? Ahır içi veya dışına hayvanları gerektiğinde kıstırıp zaptırapta alabileceğiniz uygun bir düzenek
yaptırın. Aşı, kontrol, ilaçlama gibi işler için böyle bir düzen gereklidir.
? Yeni doğmuş buzağılarla, genç hayvanları yaşlı hayvanlardan uzak tutun.
? Sağmal sayınıza göre tek veya iki sıralı, sağıcı çukuru bulunan bir sağım yeri ve buna bitişik bir süt
odası oluşturunuz. Sağım yeri ve süt odasında tazyikli sıcak ve soğuk su olması bir zorunluluktur.
? Ahır içinde günde birkaç kez, padokta ise günde en az bir kez temizlik yapınız. Hayvanların pislik
üzerine yatmalarını önleyiniz. Ahır dışında ayrı bir gübrelik oluşturunuz. Sinek mücadelesini zamanında
yapınız.
? Sulukların daima temiz ve çalışır durumda olmasını sağlayınız.
SAĞIM VE SAĞIM HİJYENİ
? Sağımdan önce hayvanların memelerini ılık su ile yıkayıp kağıt veya temiz bir bez havlu ile
kurulayınız.
? Her memeden sağım öncesi ilk birkaç damla sütü kontrol kabına alarak mastitis olup olmadığını
kontrol ediniz. Mastitisli memeleri derhal boşaltıp tedaviye alınız.
? Mastitisli veya ilaç verilmiş memelerin sütünü satılacak sütler içine karıştırmayınız. Mastitisli ve
sorunlu hayvanların sağımını en sona bırakınız.
? Meme temizliği ve meme masajından en geç bir dakika sonra memelikleri takarak sağıma
başlayınız.
? Aşırı sağımdan kaçınınız.
? Sağımı biten hayvanların meme uçlarını, içinde özel dezenfektan ilaç bulunan bir kaba daldırarak
mikroplardan koruyunuz.
? En az ayda bir kez, sabah ve akşam sütlerini tartıp kaydediniz. Bu konuda yetiştirici dernekleri ile
işbirliği yapın, onlara doğru bilgiler verin.
? Sağım sonrası, sağım ve süt ekipmanlarınızı alkali ve asitli çözeltiler içeren sularla yıkayıp
durulayınız.
? Ayda en az bir kez Kaliforniya Mastitis Test (CMT) yaparak veya yaptırarak gizli mastitisleri önleyiniz.
Sütlerinizdeki somatik hücre sayısını azaltıcı önlemler alınız (normali 0-200 000/ml).
? Sağım makinesi ve sisteminizi belirli periyotlarda kontrol ettirip bakımını yaptırınız. Lastik parçaları,
zamanında değiştiriniz.
? Sağılan sütlerin sıcaklığını en kısa sürede +4° C’ye düşürerek saklamaya çalışınız.
SÜRÜ YÖNETİMİ İŞLERİ
? Düzenli, ciddi ve doğru kayıt tutunuz (doğum, aşım, tohumlama, gebelik, buzağılama, yem, besleme,
süt verim ve sağlık kayıtları gibi).
? Hayvanlarınızı günde en az iki kez, yarımşar saat izleyerek; kızgınlık gösterenleri, topallayanları,
yem yemeyenleri ve sorunu olanları tespit ediniz.
? Döl ve süt verimi düşük, gelişmesi geri hayvanlarınızı elde tutmayıp ayıklayınız.
? Hayvanların numaralama işlemlerine önem veriniz, kulak numarası düşenlere yeniden numaralı kulak
küpesi takınız. Gerekirse soğuk damgalama yapınız.
? Tırnak bakımını ihmal etmeyiniz. Yılda en az iki kez tırnak bakımı yapınız. İnek ve düveleri periyodik
olarak %3 formalin veya %5 bakır sülfat içeren ayak banyosundan geçiriniz.
Kaynak :
Dr. Sencer TÜMER
|